Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει κρύψει το ενδιαφέρον του για τη Γροιλανδία. Το πρόβλημα είναι ότι το αρκτικό νησί αποτελεί ημιαυτόνομη επικράτεια της Δανία, ενώ η πλειονότητα των κατοίκων του δηλώνει αντίθετη στην ένταξή του στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Σύμφωνα με ανάλυση του Politico, ένα σενάριο αιφνιδιαστικής στρατιωτικής κατάληψης της πρωτεύουσας Νουούκ —στα πρότυπα πρόσφατων εξελίξεων στη Βενεζουέλα— θεωρείται εξαιρετικά απίθανο. Ωστόσο, αξιωματούχοι και αναλυτές εκτιμούν ότι υπάρχει μια σαφής, σταδιακή διαδρομή μέσω της οποίας η Ουάσιγκτον θα μπορούσε να αποκτήσει καθοριστικό έλεγχο στο στρατηγικής σημασίας νησί.
Το Politico μίλησε με εννέα Ευρωπαίους αξιωματούχους, στελέχη του ΝΑΤΟ, ειδικούς στην άμυνα και διπλωμάτες, χαρτογραφώντας τα πιθανά στάδια μιας αμερικανικής «εξαγοράς» της Γροιλανδίας, η οποία διαθέτει πλούσια κοιτάσματα ορυκτών και κομβική γεωστρατηγική θέση.
Βήμα 1: Εκστρατεία επιρροής υπέρ της ανεξαρτησίας
Λίγο μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο, το επιτελείο Τραμπ άρχισε να προωθεί ανοιχτά την ιδέα της ανεξαρτησίας της Γροιλανδίας. Σε αντίθεση με το σημερινό καθεστώς, μια ανεξάρτητη Γροιλανδία θα μπορούσε να συνάπτει απευθείας συμφωνίες με την Ουάσιγκτον, χωρίς την έγκριση της Κοπεγχάγης.
Δημοσκόπηση του 2025 έδειξε ότι το 56% των Γροιλανδών τάσσεται υπέρ της ανεξαρτησίας, ενώ το 28% δηλώνει αντίθετο. Παράλληλα, δανικά μέσα αναφέρουν μυστικές επιχειρήσεις επιρροής από Αμερικανούς με δεσμούς με τον Τραμπ — ισχυρισμοί που έχουν σημάνει συναγερμό στη δανική υπηρεσία ασφαλείας PET.
Βήμα 2: Μια συμφωνία «ελεύθερης σύνδεσης»
Η ένταξη της Γροιλανδίας ως πολιτείας των ΗΠΑ απορρίπτεται συντριπτικά από τον πληθυσμό (85% αντίθετο, σύμφωνα με δημοσκοπήσεις). Αντί αυτού, στην Ουάσιγκτον συζητείται ένα μοντέλο Συμφωνίας Ελεύθερης Σύνδεσης (COFA), κατά τα πρότυπα κρατών του Ειρηνικού, που θα έδινε στις ΗΠΑ εγγυήσεις ασφάλειας και απεριόριστη στρατιωτική πρόσβαση.
Υποστηρικτές της ανεξαρτησίας στη Γροιλανδία θεωρούν ότι μια τέτοια συμφωνία θα μπορούσε να είναι πιο επωφελής από τη σημερινή σχέση με τη Δανία. Αντίθετα, ακαδημαϊκοί και αναλυτές προειδοποιούν ότι ο Τραμπ αποτελεί ασταθή και απρόβλεπτο συνομιλητή.
Βήμα 3: Ευρωπαϊκή συναίνεση μέσω… Ουκρανίας
Οι αντιδράσεις στην Ευρώπη θα ήταν έντονες. Ωστόσο, διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι η Ουάσιγκτον θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει ως διαπραγματευτικό χαρτί τις αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας προς την Ουκρανία, προκειμένου να κάμψει αντιστάσεις εντός της ΕΕ.
Βήμα 4: Το ακραίο σενάριο στρατιωτικής επέμβασης
Αν η Γροιλανδία ή η Δανία απορρίψουν κάθε πρόταση, αναλυτές εκτιμούν ότι μια στρατιωτική κατάληψη θα ήταν επιχειρησιακά εύκολη, δεδομένης της περιορισμένης άμυνας του νησιού και της ήδη ισχυρής αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας.
Μια τέτοια κίνηση, ωστόσο, θα στερούνταν κάθε νομικής βάσης και θα ισοδυναμούσε —όπως προειδοποιούν ειδικοί— με de facto διάλυση του ΝΑΤΟ, με ανυπολόγιστες συνέπειες για τη δυτική ασφάλεια.
Προς το παρόν, πάντως, οι σύμμαχοι της Συμμαχίας κρατούν χαμηλούς τόνους, εκτιμώντας ότι το σενάριο στρατιωτικής επέμβασης παραμένει μακρινό.
Πηγή: politico.eu
